Podróż samolotem - jak przeżyć długi lot?

Na naszych oczach Świat się zmienia. Staje się dla nas coraz mniejszy, a podróże samolotami, w krajach rozwiniętych są dostępne prawie dla każdego. Coraz częstsze są też podróże międzykontynentalne. Szacuje się, że rocznie samoloty na całym świecie przewożą 2,2 miliarda pasażerów, a 6% z tej liczby przypada na loty międzykontynentalne. Między samą Europą, a Ameryką północną rocznie lata 40 milionów ludzi. Nic więc dziwnego, że Medycyna Podróży dużą uwagę zwraca na podróżowanie samolotami.

Organizm ludzki nie jest ewolucyjnie przygotowany do takich sytuacji, jak nagła – bo odbywająca się w kilka godzin – zmiana strefy czasowej, niekiedy wręcz o połowę doby. Podobnie długie przebywanie w pozycji siedzącej w małej, zamkniętej przestrzeni, dodatkowo ze zmieniającym się ciśnieniem i sztucznie utrzymywaną wilgotnością powietrza, nie jest dla człowieka sytuacją naturalną.

Obie powyższe okoliczności wiążą się z pewnymi zaburzeniami, które mogą pojawiać się u osób odbywających długie loty samolotami.

Zespół nagłej zmiany strefy czasowej
(transpołudnikowe zmęczenie, Jet lag)

Jest to zespół objawów pojawiający się wskutek podróży w kierunku równoleżnikowym (ze wschodu na zachód lub z zachodu na wschód). Dzieje się tak, gdy w krótkim odstępie czasu dochodzi do zmian stref czasowych. Wywołuje to zaburzenia w rytmie dobowym, które z kolei prowadzą do zaburzenia procesów fizjologicznych organizmu (sen, podstawowa przemiana materii) oraz zaburzeń dobowego wydzielania hormonów (melatoniny i kortyzolu). Z obserwacji wiadomo, że podróżowanie na wschód jest bardziej niedogodne, gdyż podczas przemieszczania się na długich dystansach następuje skrócenie cyklu dziennego lub nocnego. W przypadku lotów w kierunku zachodnim cykl dobowy się wydłuża, a adaptacja do dłuższej doby przechodzi łagodniej. Do najczęstszych objawów należą:

  • zaburzenia snu (głównie bezsenność),
  • zmęczenie (z reguły znacznego stopnia),
  • brak apetytu i zaburzenia żołądkowo-jelitowe,
  • bóle głowy,
  • trudności z koncentracją.

Dolegliwości ustępują same, a po kilku dniach aklimatyzacji w nowym miejscu zegar biologiczny (rytm okołodobowy) powraca do prawidłowego funkcjonowania. Ludzki organizm potrzebuje średnio jednego dnia na przystosowanie się po przekroczeniu jednej strefy czasowej.

Można też sobie pomóc, by zminimalizować te nieprzyjemne objawy. Należy przed podróżą być wypoczętym, spożyć odpowiednią ilość wody (by być nawodnionym) i unikać używek, takich jak alkohol i kawa (oba odwadniają). Dodatkowo można stosować ogólnie dostępne preparaty melatoniny, zgodnie z dołączonymi do nich wskazaniami producenta.

Strefy czasowe na świecie

By Hellerick, based on earlier image by CIA with many modifications by other contributors, TimeZonesBoy – Based on File:CIA WorldFactBook Time Zones.svg,
Domena publiczna, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=42165217

Zespół klasy ekonomicznej (economy class syndrome)

Jest to zespół objawów, pojawiający się u osób podróżujących na długie dystanse, powstały w wyniku długotrwałego unieruchomienia w pozycji siedzącej. Na skutek zastoju krwi żylnej może dochodzić do ostrego zapalenia żył głębokich podudzi, spowodowanego naciskiem ciężaru ciała na tylne powierzchnie ud oraz dołów podkolanowych podczas wielogodzinnego, nieruchomego siedzenia. Pierwszymi objawami są obrzęki stóp, najczęściej wokół kostek, oraz ból w dole podkolanowym i bóle łydek. Stan ten może dalej prowadzić do rozwinięcia się zakrzepicy żył głębokich, która może nawet zagrażać życiu. Trzeba pamiętać, że najbardziej narażenie są osoby otyłe, kobiety w ciąży i stosujące leki hormonalne, oraz osoby mające żylaki podudzi.

Istnieje kilka bardzo prostych sposobów, by zmniejszyć dolegliwości związane z zespołem klasy ekonomicznej i ryzyko wystąpienia zakrzepicy. Należy pamiętać, by:

  • dużo pić, zarówno przed jak i podczas podróży, by utrzymać odpowiednie nawodnienie organizmu,
  • unikać napojów alkoholowych i zawierających kofeinę, gdyż paradoksalnie powodują odwodnienie organizmu,
  • często wstawać i chodzić po samolocie,
  • na czas podróży założyć luźną, wygodną, nieuciskającą odzież,
  • podczas siedzenia mieć często wyprostowane nogi,
  • w trakcie lotu wykonywać proste ćwiczenia pobudzające powrót krwi żylnej – ruchy stawu skokowego, które zapobiegają zastojowi żylnemu.

Przed podróżą szczególnie osoby z grup ryzyka, powinny zapytać swojego lekarza czy mogą przez zażycie leków, obniżyć skłonność do tworzenia się zakrzepów.

Partnerzy

Kontakt

Organizator kampanii

unique work 

ul. Przeskok 2

00-032 Warszawa

tel.: (22) 403 60 68

e-mail: kontakt@uniquework.pl

Przejdź do paska narzędzi